Mersin'de Sokakta Yaşayan ve Çalışan Çocukların Durumu

Sokakta çalışan ve yaşayan çocuklar sorununu, bir sağlık çalışanı gözüyle değerlendiren Dr. Torlak, bu durumun toplumsal bir sorun olduğu kadar bir çocuk sağlığı sorunu olduğunu ifade ederek “Sokakta çalışan ve yaşayan çocuklar sorunu, çocuğun ruhsal, bedensel ve sosyal açıdan büyüme ve gelişmesini olumsuz etkilemektedir. Çocuk istismarı ve ihmali söz konusudur. Dolayısıyla bu sorunla mücadele bütün sektörleri ilgilendirdiği kadar, sağlık sektöründe çalışan bizleri de ilgilendirmektedir” diye konuştu.

Sokak çocuklarını, zamanlarının büyük bir bölümünü sokakta geçiren, herhangi bir korumadan ve yetişkinlerin doğrudan desteğinden yoksun çocuklar olarak tanımlayan Dr. Ful Uğurhan Torlak, sokak çocuklarının, ihmal ve istismara uğramış, terk edilen, ekonomik olarak aileyi desteklemek zorunda olan, yoksul ve aynı zamanda ekonomik ve sosyo-politik nedenlerle göç etmiş ailelere mensup olduklarını belirtti.

Çocukların sokakta yaşama ve çalışma nedenlerini; toplumsal, ekonomik, politik ve kültürel  açıdan değerlendiren Dr. Torlak, Mersin sokaklarındaki çocukların ve ebeveynlerinin sosyodemografik özelliklerine değindi ve çocukların yüzde 89.3’ünün sokakta çalıştığını, yüzde 9,9’unun kısmen sokakta yaşadığını, yüzde 0.8’inin ise tamamen sokakta yaşadığını kaydetti. Dr. Torlak’ın verdiği bilgilere göre: ‘Mersin sokaklarındaki çocuklar; 1990’lı yıllarda Doğu ve Güneydoğu’dan göçle gelmiş, ebeveynleri niteliksiz işlerde çalışan veya gelir getirici hiçbir işte çalışmayan, eğitimsiz, çok kardeşli, sokakta belli süre çalıştıktan sonra akşam eve dönen, okuluna devam eden, ayakkabı boyacılığı, çöp toplayıcılığı gibi işlerde çalışan, kazandığı parayı ailesine veren, 10-14 yaşlarındaki yoksul erkek çocuklarıdır.’

Konuşmasında çocukların sağlık, madde kullanma durumları ile ihmal ve istismar durumlarından da bahseden Dr. Ful Uğurhan Torlak, çocukların yüzde 77’sinde en az bir sağlık sorunu olduğunu, yüzde 67,4’ünün en az bir defa sigara, yüzde 10’unun en az bir defa alkol içtiğini belirterek, aile içi ve aile dışı fiziksel istismar oranlarını verdi. Dr. Torlak, aile dışında en sık istismar yapanların öğretmenler olarak tespit edildiğinin de altını çizdi.

“Sorunun temel nedeni olan yoksulluğun önlenebilir bir durum olduğuna inanmalıyız. İşsizliği, gelir dağılımındaki dengesizliği, bölgeler arasındaki eşitsizliği önleyecek her türlü politikayı desteklemeliyiz.  Başta çocuklar olmak üzere herkese ücretsiz sağlık hizmeti ve eğitim hakkını savunmalıyız. Kadınların sağlık, ekonomi, eğitim, sosyal açıdan statülerini yükseltecek çalışmaları desteklemeliyiz.  Sağlık çalışanı olarak; okullarda öğretmenlere ve çocuklara, şiddet ve madde bağımlılığının yol açacağı tehlikeler konusunda eğitim çalışmaları yapmalıyız. Muayene sırasında, vücutta karşılaşılan ve istismardan şüphelenilen her durumun üzerine gitmeliyiz. Yoksul çocukların yeteri kadar doktor/sağlık muayenesi olmadıklarını göz ardı etmemeli, büyüme ve gelişmedeki gerilikleri saptayarak uygun önerilerde bulunulmalı, genital muayeneyi  atlamamalıyız” diyerek çözüm önerileri sunan Dr. Ful Uğurhan Torlak, sorunların çözümünde devletin yapması gerekenleri ise şöyle sıraladı: “Herkese güvenceli iş olanağı sağlanmalı. Okul, derslik, öğretmen sayıları arttırılmalı, sağlık hizmetine ulaşımın önündeki engeller kaldırılmalı, oyun alanları ve spor sahalarının sayıları artırılmalı,  kadınların hayatın her alanında konumlarını yükseltecek uygulamalar yapmalı, sosyal yardımlar etkin, yaygın bir şekilde uygulanmalı, sokakta çocukların çalıştırılmaları  kısıtlanmalı ve istismar boyutlarına varan vakalarda ailelere cezai tedbirler uygulanmalıdır.”

Haber: Derya Özcan / Fotoğraf: Aynil Pişkin